اسكندر بيگ تركمان
164
تاريخ عالم آراى عباسى ( فارسى )
در زمان اسمعيل ميرزا در تربيت و تقويت او مبالغه نموده حكم شده بود كه بتعظيم هيچيك از امراء عظام از مسند وزارت قيام نكند بعد از فوت اسمعيل ميرزا و جلوس نواب سكندر شأن بدستور وزير و اعتماد الدوله گرديده بيشتر از پيشتر باستقلال و در آن منصب عالى درجهء كمال يافت مآل حال او در قضاياى نواب سكندر شأن مرقوم كلك بيان ميگردد . خواجه ابوالقاسم از اعيان ولايت فراهان وزير مهردار ديوان اعلى بوده مرد راست خامه صادق القول درست گفتار نيكو روش روستائى منش بود اطوار او پسنديده طبع اشرف آمده از وزارت مهر بنظارت بعضى از بيوتات سركار خاصهء شريفه ترقى نمود تا حين رحلت حضرت شاه جنت - مكان بدان خدمت قيام داشت در زمان اسمعيل ميرزا نيز چند گاه متكفل آن خدمت بود اعتبار تمام داشت بالاخره دامن از آن شغل درچيده روى به وطن اصلى نهاد . مير ابوالفتوح برادر مير فضل الله شهرستانى اصفهانى ناظر عمارات سركار خاصه شريفه بود و ايشان از اولاد مير سيد شريف شهرستانىاند كه در زمان خاقان سليمان شأن مستوفى الممالك بود و اين سلسله هميشه در اين دولت بمناصب عالى سرفرازى داشتهاند مير فضل الله مذكور مدتها وزير اصفهان و راتق فاتق مهمات ديوانى آنجا بود و در ايام عمل داراى املاك و رقبات كليه شده رقم وقفيه بر آن كشيد فى الجمله مير ابوالفتوح مذكور مدتى در كمال ديانت و راستى به خدمت نظارت عمارات قيام داشت ميرزا محمد نام پسرى داشت فاضل و فقيه و صاحب فتوى مرتكب مناصب و مشاغل دنيا نگشت فتاوى او در ميان فقهاء عصر معتبر بود . احمدى بيك لشكر نويس برادر محمدى بيك لشكر نويس سابق در اوايل زمان شاه جنت مكان خواجه بيك شيرازى لشكر نويس بغايت معزز و معتبر در ميان امراء و لشكريان صاحب اعتبار و ذوالاقتدار بوده چنانچه همگنان او را در پايه وزارت داشته منتظر الوزاره ميدانستند بعد از فوت او محمدى بيك برادر احمدى بيك مذكور كه اوارجه نويس آذربايجان بود مرد عاقل قابل مستعد با رأى و هوش بوده بدين منصب و الا ارجمندى يافت او نيز معزز و معتبر و در خدمت مرجوعه مشتغل و منظور انظار شفقت و تربيت شاهانه بود چنانچه حضرت شاه جمجاه او را كسحوك وزير خطاب ميكرد بعد از فوت او برادرش احمدى - بيك مذكور لشكر نويس شده و تا حين ارتحال شاه جنت مكان و ايام جلوس نواب سكندر شأن بدينخدمت قيام داشت و اين طبقه شيرازى الاصلاند و در آنجا بطبقه خاكيه اشتهار دارند اما مدتى است كه از شيراز بيرون آمده چند كس از سلسله خاكيه در عراق و آذربايجان و اردوى معلى بمناصب ارجمند و خدمات ديوانى معزز و سربلند بودهاند و مشار اليه مرد قابل خوشنويس صاحب فضل و كمال و از مستعدان ارباب قلم بود و در اوايل جلوس همايون حضرت اعلى شاهى ظل اللهى فوت شده . على قلى بيك نام وزير قورچيان عظام از اويماق عربكرلو است . پدرش حسين على بيك مرد عاقل تعليق نويس خوب بود بتتبع خط مولانا بهاء الدين حسين منشى سركار فيض آثار نيكو كرده بود از ظهور اين دولت [ 121 ] ابد پيوند منصب وزارت قورچيان عظام بسلسلهء ايشان تعلق داشته و حقوق خدمت آن سلسله بدين منصب سربلندى يافته تا حين حيات بدين رتبه معزز بود در اوايل جلوس همايون شاهى ظل اللهى فوت شد . ميرزا فتح الله نام مستوفى قورچيان عظام ، وى نيز اصفهانى و از اقوام